Vụ ồ ạt bổ nhiệm 60 cán bộ Thanh tra Chính phủ: Chiếc áo không làm nên thầy tu và “tấm gương mờ” ở Thanh tra Chính phủ

Tác giả: Vũ Hà Phong

KD: Nên xem lại cả Thanh tra Chính phủ. Cứ đà làm ăn như thế này, thì TTCP đã không còn làm tròn chức năng nhiệm vụ của mình. Một việc ký gấp tới 60 quan chức  “trung gian” trong hoàn cảnh trước khi nghỉ hưu, trong bối cảnh xã hội đầy rẫy chuyện mua quan bán tước, lòng dân thì bất bình, mà ông Phó Tổng TTCP nói “trơn tuột”, liệu có thể chấp nhận nổi không?  😦

Tự nhiên mình nghĩ, có những câu chửi tục nên được “bảo lưu” để tặng cho những cái sự “trơn tuột”

——–

Tại cuộc họp báo quý III ngày 23/10/2014 của Thanh tra Chính phủ (TTCP), ông Trần Đức Lượng, Phó Tổng TTCP trả lời câu hỏi về kết quả xem xét, xử lí đối với ông Trần Văn Truyền, Tổng TTCP (nhiệm kì 2007 – 2011) kí bổ nhiệm hơn 60 cán bộ trước khi nghỉ hưu. Ông Lượng lí giải: TTCP đã rà soát những trường hợp được ông Truyền kí bổ nhiệm thấy cơ bản các trường hợp đó bảo đảm điều kiện, tiêu chuẩn, phát huy được năng lực. Một số trường hợp vi phạm kỉ luật, pháp luật đã được TTCP xem xét, xử lí; một số khác đã và đang bổ sung tiêu chuẩn, bằng cấp, chứng chỉ, v.v… Tức là ông Truyền kí bổ nhiệm 60 trường hợp không vi phạm?

Lãnh đạo cơ quan quyền lực cao nhất giải quyết về khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng mà trả lời “ráo hoảnh” như vậy xem ra quá dễ dãi, quá hời hợt và coi thường dư luận xã hội, bất chấp kỉ cương.

Những đại biểu của nhân dân, đông đảo cử tri cả nước trông đợi và hi vọng vào Đảng, Nhà nước xem xét, xử lí ông Trần Văn Truyền, cương vị Tổng TTCP có khối tài sản “khủng” và trước khi “hạ cánh” kí bổ nhiệm ồ ạt hơn 60 cán bộ không có quy hoạch, thiếu các tiêu chuẩn, thực chất không có nhu cầu (vì ở TTCP các cục, vụ, viện, trước đó đều đã có 3 cấp phó trở lên). Ông Truyền không thể “rỗi hơi” kí liều đến thế nếu không có động cơ, động lực “thương mại hóa công tác cán bộ”. Trả lời như ông Trần Đức Lượng có nghĩa là TTCP và vụ ông Trần Văn Truyền chỉ là “chuyện thường ngày ở huyện” mà thôi! Cách giải quyết ở TTCP như thế sẽ tạo tiền lệ xấu cho các cơ quan, đơn vị “bổ nhiệm” ồ ạt tương tự lấy đó làm “gương”.

Pháp luật cần thực thi nghiêm từ cơ quan thi hành pháp luật

Tiêu chuẩn bổ nhiệm cán bộ là  việc thể chế hóa Nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Xét ở tầm vi mô đó là công cụ để tránh việc lạm dụng quyền lực, tùy tiện và hạn chế tiêu cực, tham nhũng. Ở tầm vĩ mô, việc xây dựng, ban hành và thực hiện nghiêm các chuẩn mực, quy định của Chính phủ, bộ, ngành, địa phương là nội dung quan trọng của việc xây dựng nhà nước pháp quyền, đó chính là tính pháp chế, khẳng định vai trò, vị trí của pháp luật trong quản lí nhà nước, quản lí xã hội.

Quang cảnh cuộc họp báo ở TTCP ngày 23/10/2014.

TTCP là Cơ quan ngang Bộ có chức năng theo Điều 14. Luật Thanh tra 2010: “Chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lí nhà nước về công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng trong phạm vi cả nước; thực hiện hoạt động thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật”.

Trong hoạt động TTCP có nhiệm vụ rất quan trọng, là: Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, doanh nghiệp nhà nước…

Để thực hiện chức năng thanh tra chính sách, pháp luật và kết luận thanh tra, hoạt động thanh tra phải căn cứ vào các quy định của pháp luật và nội quy, quy định, quy chế hoạt động của ngành. Người trực tiếp xem xét đánh giá các nội dung này là thanh tra viên. Luật Thanh tra dành 2 điều (Điều 31, Điều 32) quy định về quyền hạn và tiêu chuẩn của thanh tra viên. Chính phủ còn ban hành Nghị định về thanh tra viên. Những quy định của pháp luật về thanh tra viên cho thấy tầm quan trọng của những người trực tiếp hoạt động thanh tra.

Để thanh tra cơ quan, đơn vị, tổ chức khác thì trước hết TTCP phải thực hiện nghiêm pháp luật của Nhà nước và quy định do chính TTCP đặt ra, quy định chặt chẽ.

Tại Thanh tra Chính phủ: Thanh tra viên chỉ đạo thanh tra viên chính

Khi xem xét nội dung cụ thể ngạch bậc thanh tra viên quy định tại Nghị định số 97/2011/NĐ-CP ngày 21/10/2011 của Chính phủ: Quy định về thanh tra viên và cộng tác viên thanh tra cho thấy: Thanh tra viên phải có thâm niên công tác tối thiểu (kinh nghiệm), có bằng cấp và năng lực nhất định đối với hoạt động thực tiễn. Trong đó, dễ dàng nhận thấy một nội dung xuyên suốt là thanh tra viên chính có chức trách, nhiệm vụ, trình độ năng lực và thâm niên công tác hơn hẳn thanh tra viên (còn thanh tra viên cao cấp càng hơn hẳn thanh tra viên chính).

Thực tế, trong đợt bổ nhiệm hơn 60 cán bộ phần lớn là cấp vụ, cấp cục vào thời gian trước khi ông Trần Văn Truyền nghỉ hưu, nhiều thanh tra viên được bổ nhiệm mà 100% không có quy hoạch, hầu hết thiếu tiêu chuẩn do chính TTCP ban hành tại Quyết định số 1555/2009/QĐ-TTCP ngày 9/7/2009 nêu rõ: Phải có quy hoạch, đạt tiêu chuẩn thanh tra viên chính… Việc này có thể sẽ  dẫn tới những vấn đề bất ổn về nội bộ và tác động rất xấu đến hoạt động thanh tra.

Thứ nhất, về mặt nghiệp vụ: Theo Nghị định 97 nêu trên, thanh tra viên chính có khả năng đảm nhận trách nhiệm là trưởng đoàn, phó trưởng đoàn thanh tra; tổ chức điều hành hướng dẫn thanh tra viên thực hiện nhiệm vụ thanh tra. Nhưng khi thanh tra viên được bổ nhiệm là phó vụ trưởng thì lại thường (thực tế là gần 100%) đảm nhận vai trò trưởng đoàn, phó trưởng đoàn mà theo Quy chế hoạt động của đoàn thanh tra ban hành theo Quyết định số 2151/2006/QĐ-TTCP ngày 10/11/2006 của TTCP thì trưởng đoàn có quyền hạn: Phân công nhiệm vụ cho thành viên đoàn thanh tra; tổ chức, chỉ đạo các thành viên thực hiện đúng nội dung  ghi trong quyết định thanh tra…

Như vậy, những người được bổ nhiệm không đúng quy định trở thành phó vụ trưởng (mới chỉ là thanh tra viên) sẽ chỉ đạo (ngược) lại thanh tra viên chính (có năng lực trình độ cao hơn nhưng không được bổ nhiệm cấp vụ, cục) là hoàn toàn trái với Nghị định 97; vấn đề này có thể phát sinh nhiều bất ổn trong nội bộ và vướng mắc trong chỉ đạo hoạt động thanh tra.

Thứ hai, về mặt tổ chức: Thanh tra viên được bổ nhiệm hàm cấp vụ không phải là phó vụ trưởng hoặc vụ trưởng vẫn thuộc biên chế của một phòng nghiệp vụ nhất định, (thuộc vụ). Như vậy, hàm vụ trưởng, hàm phó vụ trưởng lại chịu sự phân công công tác và quản lí, điều hành của trưởng phòng, phó trưởng phòng. Điều này thật không bình thường, chắc là sẽ bất ổn trong nội bộ.

Chiếc áo không làm nên thầy tu?

Khi trả lời báo chí, tại kì họp quý II, quý III nhiều lần lãnh đạo TTCP đề cập tới lí do vì để đáp ứng thực tế công tác với đối tượng thanh tra là những người có chức vụ nên cần bổ nhiệm để làm việc cho phù hợp… Đây thực sự là cách trả lời dối trá, sự né tránh và bao biện cho những việc làm sai lầm nghiêm trọng của TTCP.

Với thực tế là những người được bổ nhiệm cấp vụ, hàm cấp vụ, không đáp ứng được các tiêu chuẩn tối thiểu thì bản chất là họ không đủ năng lực, phẩm chất để đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Lãnh đạo TTCP khoác  lên cho họ một chiếc áo “cà sa” nhưng chiếc áo không thể làm nên thầy tu, cả hệ thống thanh tra sẽ mai một uy tín, uy lực.

Như vậy, đối tượng thanh tra là các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp nhà nước có liên quan đến hoạt động thanh tra đã và sẽ phải làm việc, giải trình với những ông quan của TTCP có danh mà không có thực. Liệu các quan hữu danh, vô thực này có đáng là học trò chứ đừng nói đóng nổi vai “Bao Thanh Thiên”… Những ông quan này sẵn bệ đỡ, đến thời lãnh đạo sau không biết trước đó họ đã đi lên bằng công thức 1 + 1 = 5, chỉ biết giờ họ đã là số 5 – ồ, cán bộ trẻ tốt quá, tiếp tục cho 5 x 2 = 10. Thế là mười phân vẹn mười. Theo dư luận, những người được bổ nhiệm quá dễ dàng họ đều phải bỏ “vốn”. Đi thanh tra tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân chắc là phải “thu hồi vốn”… Liệu việc làm này có ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động thanh tra, những kết quả thanh tra sẽ được báo cáo lên Đảng, Nhà nước liệu có đáng tin cậy?

Tấm gương mờ để soi người khác cần được làm sáng lại!

Chủ tịch Hồ Chí Minh khi đến thăm và nói chuyện với Hội nghị Cán bộ Thanh tra miền Bắc vào ngày 19/4/1957 đã chỉ rõ: “Cán bộ thanh tra như cái gương cho người ta soi mặt, gương mờ thì không soi được”; và “Để làm gương cho người ta soi thì cán bộ thanh tra phải thực sự có tài năng và tấm gương đạo đức cách mạng trong sáng”.

Chuyện đằng sau những quyết định bổ nhiệm như đã nêu có tiêu cực hay không sẽ là câu trả lời để ngỏ? Trong chuyện này, người hối lộ cũng sẽ không bao giờ nói ra và người nhận hối lộ thì càng không? Nói ra thì cả hai đều phải “ngồi tù”. Chỉ những cán bộ thanh tra có phẩm chất tốt, có năng lực thực sự, trong sáng, giữ vững khí phách “Bao Công”, không biết “đi đúng đường của phiên chợ cuối” thì vẫn phải ngồi đấy, phải chịu sự chỉ đạo và chứng kiến “sự phấn đấu đạt chuẩn” của những người đã cầm trước trong tay quyết định bổ nhiệm vô lối. Trường hợp ông Lê Sỹ Bảy là một điển hình.

Liệu những cán bộ được cựu Tổng TTCP Trần Văn Truyền kí bổ nhiệm trái pháp luật và gấp gáp trước cú hạ cánh cuối cùng có là tấm gương để người ta soi được không?

Những vấn đề về bổ nhiệm cán bộ tại TTCP đã được Báo Người cao tuổi thông tin từ tháng 2/2014. Báo Người cao tuổi đã kiến nghị các cơ quan trung ương cùng với việc xem xét và xử lí vi phạm các người chịu trách nhiệm cũng phải xử lí nghiêm hậu quả các quyết định sai trái đó; những quyết định bổ nhiệm không đúng pháp luật cần phải được hủy bỏ như tại TP Hồ Chí Minh, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch mới, mạnh dạn ban hành các quyết định hủy bỏ ngay hơn 20 quyết định bổ nhiệm sai trái trước khi giám đốc (cũ) nghỉ hưu. Tại sao TTCP không biết học hay cố tình bảo thủ, bao biện cho sự sai trái nghiêm trọng và như vậy “tấm gương mờ” ở TTCP bao giờ mới sáng lên được?

———

http://nguoicaotuoi.org.vn/kinh-te-xa-hoi/vu-o-at-bo-nhiem-60-can-bo-thanh-tra-chinh-phu-chiec-ao-khong-lam-nen-thay-tu-va-tam-guong-mo-o-thanh-tra-chinh-phu.html