Em từ lục bát bước ra !

Tác giả: Đào Dục Tú

KD: Bài thơ “Em từ lục bát bước ra” của tác giả Thiếu Khanh từ khi mới xuất hiện đã quy tụ đông đảo người đọc tri âm đồng điệu. Nhà thơ Luân Hoán định cư ở Mỹ nghe nói  đã hào hứng ngỏ lời gợi ý “hải nội chư quân” –những người yêu thơ  trong và ngoài nước, hãy hưởng ứng góp thơ để tìm ra những thi phẩm lục bát hay nhất cho thi đàn . Đấy là một ý tưởng thơ đẹp (Đào Dục Tú)

Cảm ơn anh Đào Dục Tú  😀

———–

“Em từ lục bát bước ra”, câu thơ làm tiêu đề và mở lời cho một bài thơ lục bát của Thiếu Khanh, cây bút tôi chưa quen ngoài đời nhưng đã quen qua vài lần lang thang trên mạng, qua một lần giới thiệu bài thơ của Hoàng Lộc do tác giả sưu tầm, bài ” Bụi cứ phủ vàng hoa ký ức”.

Ảnh chỉ mang tính minh họa. Nguồn: trên mạng

 Tôi không mấy quan tâm và chưa có thông tin gì chính xác về thể thơ tưởng thuần là “đặc sản” dân tộc tương tự hát chèo nhưng nghe đâu, hóa ra thơ Khơ Me cũng có ” trên sáu dưới tám”! Nói đến thể thơ này, tôi đặc biệt lưu ý đến lời bình của Xuân Diệu-ông Hoàng Thơ Tình Việt ,đại ý  thơ như ngựa chạy nước kiệu,đều đều ,dễ gây cảm giác mòn mỏi nhàm chán, làm thơ thì dễ nhưng có được thơ hay là rất khó. Nghe ý kiến của  thi tài thơ tình cũng thấy có lý !

Và thêm thấm thía hơn thi tài siêu đẳng của cụ Nguyễn Tiên Điền “tam bách niên tiền” đã có trên ba ngàn câu thơ lục bát, cuốn tiểu thuyết thơ đồ sộ nhất nước Việt cổ kim mà đếm chưa hết đầu ngón tay những câu thơ dưới trung bình về mặt nghệ thuật !. Ba ngàn câu chỉ có trung bình trở lên hay ,thậm chí nhiều câu tuyệt hay ,thật là kỷ lục thơ tầm quốc gia, quốc tế !

Trở lại với bài thơ của tác giả Thiếu Khanh. Câu mở đầu đã thấy muốn in ngay vào bộ nhớ  già cỗi tuổi thất thập, và tiếp tục muốn tìm  kiếm  những câu tiếp theo:  “Em từ lục bát bước ra- Lòng xưa hóa mới tình xa hóa gần”. Tôi yêu quá câu “Em từ lục bát bước ra”. Người con gái Việt bước ra từ quả thị thần kỳ trong  truyện dân gian nổi tiếng mang tên Tấm Cám. Nàng Tấm biểu trưng tâm hồn Việt đến mức thời hiện đại  ca khúc ” Cô Tấm Ngày Nay” của nhạc sĩ Ngọc Châu từ khi mới xuất hiện đã được thính giả đông đảo đón nhận và nghe chừng chưa cũ với thời gian.

Trong văn, trong nhạc, người con gái thấm đậm  sắc  mầu và hương xưa cổ tích. Có thể trong họa phẩm nổi tiếng của Tô Ngọc Vân ,không ít người yêu hội họa Việt và tôn vinh ông cũng tưởng thấy thiếu nữ bên hoa huệ của ông bước ra từ khung vải như trong mơ, trong thơ. Quả thật, trong  “kiến văn thơ” chả lấy gì đầy đặn của tôi, tôi chưa thấy ai  có thơ  nói về người con gái bước ra từ thơ lục bát !.

Về phương diện điển hình hóa, người ta có thể đề   cao các tác giả Nguyễn Du, Vũ Trọng Phụng,Nam Cao đã xây dựng được những nhân vật sinh động, có số phận riêng như một cá thể người đời,có đủ sức mạnh nghệ thuật ngôn từ cấp cho nội lực sống để bước ra từ trang sách xuống sân khấu cuộc đời . Ví như Tú Bà, Mã Giám Sinh ,Sở Khanh, Xuân Tóc Đỏ hay Chí Phèo chẳng hạn.

Em từ lục bát bước ra !. Mở rộng trường liên tưởng chữ nghĩa ,em từ ca dao mở cửa vườn xuân,em từ nguồn cội, từ  hồn cốt dân tộc hiện về trinh trắng thanh tân hết mực. Em bước ra rồi, nên chi:

                                               Câu thơ nào cũng sang xuân

                                      Cành hoa nào cũng giành phần sớm mai

                                                Tóc tơ nuôi mộng đêm dài

                                      Gừng cay muối mặn nuôi lời ca dao

Quả thật, tôi thấy chả cần nói gì thêm về những câu lục bát giản dị mà ý vị này. Tự câu thơ đã bình giảng đầy đủ về. . . .thơ rồi.

Bài thơ “Em từ lục bát bước ra” của tác giả Thiếu Khanh từ khi mới xuất hiện đã quy tụ đông đảo người đọc tri âm đồng điệu. Nhà thơ Luân Hoán định cư ở Mỹ nghe nói  đã hào hứng ngỏ lời gợi ý “hải nội chư quân” –những người yêu thơ  trong và ngoài nước, hãy hưởng ứng góp thơ để tìm ra những thi phẩm lục bát hay nhất cho thi đàn . Đấy là một ý tưởng thơ đẹp. Hiện thực hóa ý tưởng đó cần có thời gian. Thơ đích thực thơ đâu phải chuyện một sớm một chiều.

Nghĩ về thơ lục bát, người viết luôn bị ám ảnh bởi lời phê bình của Xuân Diệu. Đó là thể thơ dễ làm khó hay. Có lẽ nào khi muốn chứng minh rằng thể thơ đó đã có những câu tuyệt diệu, chúng ta hậu duệ của tiền nhân người Việt thời a-còng chỉ còn  cách. . . . dẫn truyện thơ Kiều  với những câu đại loại như

                                      Vầng trăng ai xẻ làm đôi

                             Nửa in gối chiếc nửa soi dặm trường

Hay là câu:                   Người lên ngựa kẻ chia bào

                             Rừng phong thu đã nhuốm mầu quan san

Hoặc là đành dẫn câu thơ ” gốc” của thi sĩ Bàng Bá Lân nhưng được người đời. . . . hiệu đính, mặc nhiên xem như câu ca dao “tuyệt diệu từ” xếp vào hàng số một :

                                                Hỡi cô tát nước bên đàng

                                                Sao cô múc ánh trăng vàng đổ đi

Người ta có thể tìm ra,chọn ra ,tuyển ra hàng vài trăm câu lục bát trên trung bình của thơ Việt hiện đại, trong đó phải kể đến một đôi câu đã được thả lên trời trong các ngày Hội Thơ Nguyên Tiêu ! Thế nhưng cũng khó mà xếp câu nào vào hàng “tuyệt diệu từ”; một đặc sản thơ lục bát đến mức chạm được vào hàng . . . thi bá cổ kim, ví như Đỗ Phủ từng mơ “thi bất kinh nhân tử bất yên”- thơ không làm kinh động nhân tâm người đời thì chết khó nhắm mắt !.

Hay như Giả Đảo đời Đường “lưỡng cú tam niên đắc-nhất ngâm song lệ sa” ba năm mới làm được . . . .hai câu thơ “rút ruột” tâm đắc ,tự mình mới cất giọng ngâm lên đã  lệ nhỏ hai hàng !.

Dù vậy mặc lòng ,tôi vẫn thấy câu “Em từ lục bát bước ra” đáng được gọi là câu thơ hay ,hiếm có ! ./.