Campuchia phát triển nhanh: Điều Việt Nam đang thiếu

Tác giả: Thành Luân

.KD: Với cách làm ăn chụp giật, thiếu lương thiện của người Việt như trong bài viết này, thì sự thua CPC, Lào…. là nhãn tiền. Đọc thấy nản quá!  😦

——————-

 Campuchia được cộng đồng quốc tế ưu đãi nhiều mặt và bởi người Campuchia không biết nhiều nên khi được chỉ, họ làm theo đúng bài bản.

GS.TS Võ Tòng Xuân, chuyên gia nông nghiệp lý giải những nguyên nhân giúp Campuchia có bước phát triển nhanh chóng như hiện nay.

Nhiều ưu đãi, làm bài bản

GS.TS Võ Tòng Xuân không tỏ ra ngạc nhiên trước sự sự phát triển nhanh chóng của Campuchia bởi ông đã được chứng kiến cung cách làm ăn của người Campuchia như thế nào. Vị chuyên gia nông nghiệp không đề cập nhiều đến các ngành, lĩnh vực khác của Campuchia mà lấy câu chuyện về cách làm gạo của quốc gia này như một ví dụ điển hình để lý giải những bước tiến của Campuchia trong thời gian qua.

“Campuchia được cộng đồng quốc tế ưu đãi rất nhiều mặt. Ví dụ, họ có thể xuất khẩu dễ dàng sang Liên minh châu Âu (EU) và không phải nộp thuế. Bộ máy Campuchia luôn làm những gì có lợi cho đất nước của họ nên thu nhập của người dân ngày càng được cải  thiện. Đặc biệt, cộng đồng quốc tế vào Campuchia để giúp trực tiếp, các doanh nghiệp làm ăn rất bài bản, giới tư nhân được nâng đỡ nhiều. Đây là điều Việt Nam đang thiếu”, ông nói.

Campuchia phat trien nhanh: Dieu Viet Nam dang thieu
Gian hàng gạo của Campuchia tại Hội chợ Lương thực Quốc tế tại Bangkok, Thái Lan, tháng 5/2013. Ảnh do GS.TS Võ Tòng Xuân cung cấp

Theo GS.TS Võ Tòng Xuân, trong tổ chức xuất khẩu gạo, Campuchia làm rất bài bản từ việc xác định gạo có thương hiệu, tuyển chọn giống tốt nhất từ các giống lúa cổ truyền của Campuchia. Campuchia được sự giúp đỡ của các tổ chức quốc tế trong việc chọn giống, nhân giống, tập huấn cho nông dân… Song song với vùng nguyên liệu này, Campuchia còn được Tổ chức Tài chính quốc tế (IFC) của Ngân hàng Thế giới (WB) giúp dự án hơn 5 triệu USD để đào tạo các doanh nghiệp có tâm.

Những doanh nghiệp này được Nhà nước đề cử và được quốc tế đào tạo bài bản về quản lý doanh nghiệp, cho vay tiền để mua sắm thiết bị mới, hiện đại để xay xát gạo. Mỗi công ty như thế đều có vùng nguyên liệu riêng, rồi sử dụng máy móc thiết bị tốt xay xát ra loại gạo có thương hiệu. Khi có các hội chợ quốc tế tổ chức ở Đức, Pháp, Thái Lan…, IFC bỏ tiền ra dẫn các doanh nghiệp Campuchia đến triển lãm, giới thiệu, xúc tiến thương mại gạo của mình.

“Tôi có gặp những doanh nghiệp của Campuchia tại Hội chợ Lương thực Quốc tế tại Bangkok, Thái Lan vào tháng 5/2013. Có 8 doanh nghiệp Campuchia tham gia hội chợ này trong khi doanh nghiệp Việt hoàn toàn vắng bóng. Các doanh nghiệp Campuchia ngồi trong gian hàng gạo, khách tới, lập tức họ chào hàng, giới thiệu mẫu gạo mới, thậm chí mời ăn thử, kế đó thoả thuận giá rồi ký hợp đồng ngay tại chỗ.

Bây giờ xem lại thì thấy Việt Nam thua Campuchia ở cách làm. Việt Nam làm ăn theo kiểu chộp giật, thương lái sẵn sàng làm gạo láo bằng cách trộn gạo ngon với gạo kém chất lượng để xuất khẩu kiếm lời. Ví dụ điển hình là gạo nàng thơm chợ Đào, họ trộn tới 80% các loại gạo khác, chỉ có 20% còn lại là gạo nàng thơm chợ Đào thực rồi dán nhãn loại gạo này.

Hiện loại gạo đang bị chê nhiều nhất là gạo Nhật Bản giả của Việt Nam. Viện Di truyền Nông nghiệp Việt Nam đã nghiên cứu ra giống lúa ĐS1 hạt tròn giống lúa Nhật nhưng dễ trồng hơn. Thương lái và mấy doanh nghiệp làm ăn không đàm hoàng liền tổ chức cho nông dân trong Nam  trồng rồi thu mua, trộn gạo ĐS1 với gạo Nhật để bán cho Trung Quốc.

Ban đầu Trung Quốc mua vì không biết, nhưng sau không mua nữa vì khi ăn thấy gạo không dẻo, không làm sushi được nên biết là gạo Nhật giả. Những người trồng lúa ĐS1 ở trong Nam đang chết dở vì không được mua với giá cao như mấy năm trước. Cách làm ấy cho thấy Nhà nước hoàn toàn bỏ mặc cho doanh nghiệp, cho nông dân muốn làm gì thì làm. Còn cách làm của Campuchia có tổ chức, họ hướng doanh nghiệp, hướng nông dân làm ra sản phẩm có chất lượng”, GS.TS Võ Tòng Xuân chỉ rõ.

Một lý do khác dẫn tới những thành công của Campuchia ngày nay, theo GS.TS Võ Tòng Xuân, đó là người Campuchia không biết nhiều nên khi được chỉ dạy họ làm theo đúng bài bản và làm thật. Dĩ nhiên, cũng có một số con buôn làm bậy nhưng khi đã tiến ra thị trường quốc tế thì người Campuchia luôn cố gắng vì thương hiệu quốc gia.

Tương tự, khi GS.TS Võ Tòng Xuân sang châu Phi dạy trồng lúa, nông dân châu Phi cũng tuyệt đối tuân thủ theo đúng kỹ thuật được phía Việt Nam chuyển giao. Thế nhưng nông dân Việt Nam lại rất “sáng tạo”, khi tiếp nhận kỹ thuật thường “chế biến” thêm, kết quả là bón nhiều phân, phun xịt thuốc trừ sâu nhiều hơn… vừa tốn kém vừa ảnh hưởng chất lượng sản phẩm, hạn chế đầu ra, tưởng lợi nhiều cuối cùng mình hại mình nhiều hơn.

Nghịch lý Việt Nam: Có chính sách nhưng doanh nghiệp không với tới

Theo GS.TS Võ Tòng Xuân, một trong những lợi thế lớn của Campuchia là dân ít, đất canh tác còn nhiều. Đặc biệt, Campuchia không phát triển thuỷ lợi như Việt Nam để phát triển gạo chất lượng cao, không sử dụng thuốc trừ sâu và phân bón hoá học.

Bởi dân số ít nên Campuchia dư nhiều gạo để xuất khẩu, trong khi nhu cầu thế giới ngày càng cần gạo chất lượng cao. Ngược lại, gạo Việt Nam chỉ chạy theo năng suất, còn chất lượng không đạt một phần do trộn các loại gạo với nhau. Ví dụ, giống OM 4900 nếu là giống rặt thì rất tốt nhưng bị thương lái trộn với giống rẻ tiền hơn khiến sản phẩm kém chất lượng.

Một điểm nữa được ông Xuân bổ sung, doanh nghiệp Campuchia làm gạo xuất khẩu đều được đào tạo căn bản, được cho vay tiền, còn Việt Nam dù có chủ trương, chính sách của Nhà nước về ưu đãi vốn, thuế… cho doanh nghiệp nhưng chính sách phần nhiều chỉ đến được nhóm lợi ích, còn doanh nghiệp có năng lực thực sự lại không với tới được.

Vị chuyên gia nông nghiệp dẫn trường hợp của Công ty CP TM&SX Viễn Phú chuyên sản xuất các loại gạo hữu cơ xuất khẩu đi các thị trường Singapore, Anh, Nga, Ukraine, Mỹ, Canada với giá cao gấp 3-8 lần so với các loại gạo thông thường. Hiện nay, dù nhiều khách hàng quốc tế đặt hàng nhưng Viễn Phú không dám nhận vì không có vốn để mở rộng sản xuất. Công ty có 320ha đất trồng lúa hữu cơ nhưng hiện chỉ dám đầu tư được khoảng 100ha.

“Chính sách Việt Nam có và rất tốt nhưng lại không tới được đúng người cần đề phát triển thương hiệu Việt. Đây là điều rất đáng buồn”, GS.TS Võ Tòng Xuân chia sẻ. Bởi vậy, ông cho rằng, dù Campuchia đi sau Việt Nam mười mấy năm về xuất khẩu gạo nhưng có lẽ đã đến lúc Việt Nam cần học Campuchia ở cách làm gạo.

————

http://baodatviet.vn/kinh-te/thi-truong/campuchia-phat-trien-nhanh-dieu-viet-nam-dang-thieu-3285206/